| Ekialdeko
edo Markinako bizkaierea |
Azpi-euskalki honetan
ez da berbetarik bereiztuten. Honeek
dira azpi-euskalki honetan berba egiten
daben herriak: Markina-Xemein, Markina-Etxebarria,
Amoroto, Arbatzegi-Gerrikaitz, Berriatua,
Ea, Elorrio, Ermua, Gizaburuaga, Ipazter,
Lekeitio, Mallabia, Mendexa, Aulesti,
Ondarroa, Zaldibar. Yrizarrek emondako
datuen arabera 1970. urtean 32.000 lagunek
berba egiten eben hemengo berbetan,
populazinoaren % 58ak hain zuzen.
________________________________________________
|
Harmonia
bokalikoa (i eta u-ren ondorengo
a > e egitea).
Artikulua hartzerakoan:
a+a: -i
egiten da (neski).
e+a: -ia edo -ie
egiten da gehienbat.
i+a: -ixe egiten da gehienbat.
o+a: -ue egiten da (edo
-uu) gehienbat.
u+a: -uu egiten da gehien
bat.
Bokal bikoiztuak
entzuten dira: laatz...
________________________________________________
|
Markinako
bizkaieraz j- belarea egiten da.
Nor-nori
sailean (jat) y- gisako
ebakerak zabal dabilz Bizkai osoan,
baina [x] be bada Bizkaiko ipar-ekialdean,
Deba arroan eta Aramaion. Ondarroan
g-, Oñatin [^s] eta
beste hizkeratan [d^s].
________________________________________________
|
Ondarroan
holan deklinetan da absolutua:
|
elíxí
|
elíxak
|
|
umí
|
úmik
|
|
mendíxé
|
mendíxak
|
|
ollú
|
ólluk
|
|
eskú
|
éskuk
|
|
gixóná
|
gixónak
|
Ondarroan holan
deklinetan da ergatiboa:
|
elíxík
|
elíxak
|
|
umík
|
úmik
|
|
mendíxák
|
mendíxak
|
|
besúk
|
bésuk
|
|
eskúk
|
éskuk
|
|
gixónák
|
gixónak
|
Ondarroan holan deklinetan da datiboa:
|
andríái
|
ándrai
|
|
etxíái
|
etxíai
|
|
mendíxái
|
mendíxai
|
|
besúái
|
besúai
|
|
lekúái
|
lekúai
|
|
gixónái
|
gixónai
|
Ondarroan holan
deklinetan da genitiboa:
|
andrín
|
ándren
|
|
etxín
|
étxin
|
|
mendíxán
|
mendíxen
|
|
besún
|
bésun
|
|
lekún
|
lékun
|
|
gixónán
|
gixónen
|
Ondarroan holan
deklinetan da soziatiboa:
|
andríáz
|
ándrakiñ
|
|
umíáz
|
umíkiñ
|
|
pelótáixáz
|
pelótaixakiñ
|
|
ixíkóáz
|
ixíkukiñ
|
|
katúáz
|
katúkiñ
|
|
lagúnáz
|
lagúnakiñ
|
Soziatiboa
egiteko -gaz erabilten da singularrean
eta -ekin pluralean (Bizkaiko
ekialdean, Aramaio, Deba arroa).
Batuaz norantz
dana, bizkaieraz -runtz da ekialdeko
bizkaieraz eta -rantz mendebaldekoan
(Bizkaiko ekialdea, Deba arroan, Aramaio).
________________________________________________
|
|
|
|